VỀ THĂM QUÊ NỘI ! Ký của Minh Hương.

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

VỀ THĂM QUÊ NỘI !

Ký của Minh Hương.



Nhân kỷ niệm 35 năm ngày giải phóng hoàn toàn Miền Nam tôi bỗng nhớ lại một kỷ niệm : được cùng Ba tôi về thăm quê Nội vào tháng 7-1975. Nay Ba tôi không còn nữa nhưng hình ảnh những ngày đó tôi không quên được.Con kính viếng Hương hồn Ba Ba ơi !!!



Giải phóng rồi! Quảng nam giải phóng rồi các con ơi !!!

   Miền Nam hoàn toàn giải phóng rồi !!!

 Tiếng  reo của Ba tôi vang lên sau khi tiếng phát thanh viên của Đài Tiếng nói Việt Nam vừa dứt. Giọng Ba tôi  bỗng trùng xuống có cảm giác nước mắt ứ nghẹn bao nhiêu năm nay dồn nén bao năm nay khi được nghe thấy những lời này nay gặp dịp vỡ òa ra...

  Thế là quê hương của Ba đã hoàn toàn sạch bóng quân thù. Ngày Ba đi Tập kết hiệp định chỉ nói có hai năm rồi quay trở về... Vậy mà hơn bao nhiêu lần cái hai năm đó Ba không được về mà ở lại Miền Bắc làm công nhân ngành Giấy . Các chú đồng hương hoặc cùng đơn vị với Ba thì nhiều người được trở lại Miền Nam chiến đấu có người ra đi mãi mãi nhưng có người trở về với những vết thương trên mình... Ba thì cùng gia đình sơ tán lên tận Bắc cạn nên cũng không thường xuyên liên lạc được với bạn bè. Nhiều lúc thấy Ba ngồi trầm ngâm tay cầm điếu thuốc lá mắt ba nhìn xa xăm đến nỗi điếu thuốc cháy hết tự bao giờ ...mà Ba cũng không biết.Ngày đó tôi còn nhỏ nhưng là chị cả của bốn đứa em trong tiềm thức của tôi chỉ mơ hồ nghĩ là ba lo lắng cho mấy chị em sau này ăn học bằng chúng bạn mà thôi. Tôi không hiểu được sâu xa nỗi nhớ quê hương của Ba nơi đó Ba còn có người Cha già còn mấy người em không biết ai còn ai mất?

  30-4-1975  Miền Nam hoàn toàn giải phóng những cơ quan có cán bộ bộ đội Miền nam tập kết đều nhộn nhịp niềm vui sắp được gặp lại gia đình quê hương sau bao nhiêu năm cách xa làm cho mọi người đều hừng hực khí thế .Đâu đâu cũng gặp những gương mặt rạng ngời người ta sẵn sàng tha thứ mọi tội  lỗi khuyết điểm cho nhau   người ta vui vẻ bàn chuyện tương lai khi nào thì xin cơ quan cho nghỉ phép năm về thăm quê...

 Đầu tháng 7-1975 Ba được nhà máy cho nghỉ phép về thăm quê các em còn nhỏ chỉ mình tôi lớn nhất khi đó tôi đang nghỉ hè lên lớp Mười (hệ 10/10).Sau khi hội ý gia đình thì Ba Mẹ ra quyết định cho tôi được theo Ba về quê Nội .

  Hai cha con chuẩn bị hành lý quà là mấy cân trà Thái thôi mỗi người một ba lô. Về Hà Nội Ba có mấy người anh bà con cũng ra tập kết nay công tác ở các Bộ và cơ quan tại Hà Nội Ba nhờ người mua hộ vé tàu đi từ ga Hà Nội vào đến Vinh phải đợi mấy ngày mới mua được trời thì nắng nóng ngột ngạt nhưng với lòng háo hức về thăm quê càng nhanh càng tốt nên ai cũng kiên nhẫn chờ đợi xếp hàng mua cho kỳ được vé tàu hỏa chuyến sớm nhất. Sau mấy ngày chờ đợi Ba con tôi cũng  lên tàu vào buổi sáng sớm đoàn tàu nặng nề trườn đi mang trên mình những con người đã xa quê hơn hai mươi năm trời mỗi người mang một tâm trạng khác nhau có người đã biết được tin tức của gia đình sau cuộc bể dâu nhưng cũng có nhiều người bằn bặt hơn hai chục năm không một lá thư không một nguồn tin mong manh nào về gia đình họ tự đoán già đoán non tự động viên an ủi mình rằng tất cả đều bình an...

Đến chiều thì đoàn tàu cũng tới ga Vinh vì mua vé Liên vận nên xuống tàu là có xe ô tô khách đón để chạy tiếp tới Hồ xá của Vĩnh Linh điểm cuối cùng của Miền Bắc Xã hội chủ nghĩa.

 Đoàn xe khách chở chúng tôi đi trên quốc lộ Một con đường huyết mạch nối hai miền Nam Bắc đường xấu xe lắc lư bụi mù mịt mọi người mệt nhoài nhưng không  hề nghe một lời than vãn kêu ca.Đến trưa xe dừng lại cho khách ăn cơm ai cũng hối hả ăn uống qua loa để đi cho kịp thời gian.

Đoàn xe lại tiếp tục bò trên đường lại dồi lắc lại bụi ...Gần sáu giờ chiều đoàn xe tới điểm trả khách Hồ xá. Lúc đó chưa có xe thông thương qua cầu Hiền Lương mọi người rủ nhau đi bộ sang bên kia cầu rồi đón xe đò đi tiếp..

  Ba con tôi cùng đi theo đoàn người  phần đông đều đã lớn tuổi nhiều người gầy gò có bác còn chống cả ba toong ... Hỏi người dân Hồ xá đoạn đường tới cầu Hiền Lương bao xa họ nói khoảng ba cây số thôi. Thế là mọi người hăm hở đi không màng ăn tối.

  Ba tôi mới mổ cắt đi hai phần ba cái dạ dày chưa qua một năm ở nhà Ba còn được ưu tiên làm việc nhẹ vậy mà sau hai ngày một đêm quăng quật trên đường mà Ba vẫn nhanh nhẹn bước theo mọi người.Còn tôi thì do ở miền núi khí hậu mát mẻ quanh năm nên khi tá túc gần một tuần ở Hà nội nóng nực thì tôi mọc một cái mụn đinh ở bắp chân   sau hơn hai ngày đêm trên xe nó nằm im bây giờ xuống đi bộ thì...nhấc không nổi chân lên nữa.Ba thấy mọi người đi nhanh quá mà tôi thì cứ kéo lê cái chân đau ba giục : "nhanh lên con mình tụt lại sau coi chừng có bọn ngụy nấp đâu đó bắn lén". Tôi hỏi Ba sắp đến Cầu Hiền Lương chưa ba cây số gì mà đi mãi chẳng thấy tới? Có ai đó trả lời "cố lên cháu còn độ ba cây nữa thôi"...Ôi trời ôi tôi khóc không ra tiếng vừa đau nhức chân vừa đói vừa khát...tôi bảo Ba: "Thôi Ba đi cho kịp mọi người con đi từ từ đến đâu thì đến không lẽ con bắt Ba cõng con?". Lúc này thì tôi tự trách mình là gánh nặng cho Ba rồi tôi biết Ba rất thương tôi nhưng sức khỏe Ba cũng không được tốt lắm làm sao Ba cáng đáng nổi tôi.

 Đoàn người  tản mạn dần ai khỏe mạnh thì đi vượt lên trước những người  Già yếu thì dồn lại từng tốp nhỏ nương nhau mà đi.

   Rồi chúng tôi cũng bước được chân lên cây cầu Hiền Lương lịch sử lúc ấy cũng gần mười giờ đêm rồi tôi đã được chứng kiến cái cảnh Ba tôi cùng mọi người lặng đi khi đặt chân lên nửa cầu bờ Nam ai cũng đưa tay lau dòng nước mắt đang tuôn tràn. Rồi không ai bảo ai mà mọi người ôm chầm lấy nhau mà reo hò tôi cứ đứng sững mà nhìn cảnh các bác các chú khóc cười mà mắt mình cũng nhòe đi.

  Qua khỏi cầu thì có xe đò về Đông hà đi tiếp đến hơn ba giờ sáng tới Huế chưa có xe về Đà nẵng mọi người trải ni lông ra bờ  đường đối diện cột cờ Phu văn Lâu ( đấy là tôi nghe mấy chú bác nói vậy) ngả lưng nghỉ chờ trời sáng. Năm giờ sáng có chuyến xe đò đầu tiên về Chợ Cồn Đà nẵng. Ba giục tôi rối rít may quá xe còn chỗ thế là hai Ba con đi luôn. Gần trưa thì xe đổ khách ngay chợ Cồn Ba đang đi tìm xe về Quảng nam chưa có xe đành ngồi chờ nét sốt ruột hồi hộp hiện trên gương mặt mệt mỏi của Ba. Đang khát nước bỗng có tiếng rao: "Ai nước trà đá lạnh đê..." tôi nói Ba mua Ba một ly tôi một ly những tưởng ngon lành thế nào tôi uống một ngụm to cho đã khát không ngờ chưa vô đến cần cổ tôi đã phun phì ra vội : nước gì mà ngang phè không có mùi vị gì cả ( vì tôi là dân đất chè nên phát hiện ra ngay).Ba uống ngon lành hết ly nước rồi quay lại cười tôi "nhà quê"...

Mười một giờ có xe về Tam kỳ Ba con tôi đến ngã tư Hà lam thì xuống bắt tiếp xe thồ ( ngày ấy xe thồ về miệt biển hay có hai cái sọt hai bên). Trên đoạn đường hơn năm cây số về quê nội được nghe anh xe thồ kể chuyện bọn tàn quân vẫn quăng lựu đạn đánh lén...Ba cứ nhìn trước nhìn sau như đề phòng.

 Tin Ba con tôi từ Bắc về thăm quê đến nhà ông nội và bà con trong tộc trước lúc Ba con tôi đến nơi. Mọi người đã đến mừng Ba con tôi đến nơi an toàn.Mọi người nói chuyện hỏi han ba tôi tôi cứ ngây người ra mà không hiểu họ nói gì? Ba tôi phải làm thông dịch cho tôi. Cái chân của tôi đến lúc này thì..."chín muồi"! Ba tôi  mới sực nhớ là tôi bị đau và nhờ Thím Bốn sử lý giúp. Xong xuôi đâu đó rồi tôi lăn ra ngủ không còn biết trời đất gì nữa cơm nấu xong cả nhà gọi mà tôi không mở nổi mắt miệng lắp bắp : "Con không ăn đâu" rồi ngủ tiếp. Mấy bà mấy cô lo tôi bị ngã nước bảo nhau tìm đu đủ chín về bắt tôi ăn . Tôi mếu máo : " con không sao cả chẳng qua  là mấy ngày đi đường mệt mỏi và đau chân thôi con ngủ hết ngày mai là khỏe ngay". Ba lại phải dịch lại thì mọi người mới hiểu.

 Ba về ông nội vui lắm ông bà sinh được sáu người con trước lúc Ba đi tập kết thì  chết hai cô và chú Bảy.Bây giờ ba về thì chỉ còn lại Ba thôi. Chú Sáu bị bệnh chết. Rồi chú Năm hy sinh ngoài Bình Dương. Để lại Thím với hai con nhỏ dại. Bà con anh em trong tộc thì người còn người mất.

  Thỉnh thoảng lại có vụ tàn quân phá rối vì vậy Ba đi Quảng Ngãi Tam kỳ thăm bà con mà không cho tôi đi vì sợ gặp rủi ro.

 Một bữa thím tôi làm món mực trộn tôi ngồi bên xem thím làm miệng nói tay làm thím giã ớt cho vào trộn mực thấy thím cho nhiều ớt sợ cay Ba tôi không ăn được tôi nói : "thím cho nhiều ớt Ba con không ăn được" vừa lúc ba tôi bên nhà chú Hai xách cái Đài HITACHI về không hiểu lời tôi vừa nói thím nói: "Đài Mỹ tốt rứa mắc chi mà không nghe?" Vì tôi nói rất nhanh nên thím không thể hiểu được mà thím nói  nhanh thì tôi cũng thua...

 Những ngày sau đó Ba cho tôi ra thăm quê bà nội ngoài Bình dương bà con họ hàng ở Bình Minh...Đi đến đâu cũng nhận được tình người ấm áp mặc dù tôi nghe mà vẫn chưa hiểu mọi người nói gì...

 Một tháng trôi nhanh quá về quê nội tôi được ăn khoai lang Trà đóa ăn bánh tráng nướng với cùi dừa mực cơm trộn gỏi...được các bà các cô các thím yêu thương. Nhiều câu chuyện vui của tụi trẻ chúng tôi chuyện vai vế trong họ tộc...

 Đến lúc phải chia tay quê nội tôi còn chuẩn bị vào năm học cuối cùng thời phổ thông.
  Tôi cũng không ngờ phải 27 năm sau tôi mới được trở lại thăm quê nội những bà những thím những chú bác ngày đó kẻ còn người đã khuất. Muốn gặp lại họ tôi chỉ còn cách cùng các em lên khu gò mả để thắp cho họ những nén nhang muộn mằn...

More...

NHỚ EM - NGƯỜI XỨ QUẢNG ! Thơ Lưu Tiến Hải

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

NHỚ EM - NGƯỜI XỨ QUẢNG


Thơ Lưu Tiến Hải thân tặng Minh Hương- Bạn vợ tôi !






Mùa xuân về ! Tôi lại nhớ tới em

Người con gái xứ dừa xanh cát trắng

Quê hương em nơi Tam Kỳ vàng nắng

Biển dạt dào con sóng vỗ chiều hôm


Em ơi em ! Còn nhớ Thái Nguyên không?

Miền Trung du con sông Cầu thơ mộng

Ôm ấp tuổi thơ tràn đầy khát vọng

Hạt gạo thơm nuôi ta lớn từng ngày


Mái trường xưa ai nhớ nổi công Thầy

Trao kiến thức đưa ta vào cuộc sống

Tung cánh bay giữa đất trời lồng lộng

Bước chân đi theo muôn dặm đường dài


Về Miền Trung em xây đắp tương lai

Đã mấy chục năm rồi xa đất Thái?

Đã mấy chục năm rồi  không trở lại?

Có còn gì lưu luyến với em không?


Lứa bạn bè thời đi học phổ thông

Trường Phú Lương còn in hình in bóng

Bao lớp người bao thế hệ học sinh

Bến sông Đu con nước chảy trong lành


Ôm đàn trẻ những chiều vui tắm mát

Thái nguyên đó kỷ niệm xưa dào dạt

Vẫn còn lưu trong cả vạn con tim

Nơi xứ Dừa em còn nhớ Thái Nguyên ?




Cho tôi gửi em hương trà xứ Thái

Và nhành Đào trên môi em thắm mãi

Thêm cái lạnh mùa đông còn sót lại

Để Mai vàng trong đó thắm tươi hơn.


Xin chúc em hạnh phúc đến muôn lần !!!

More...

NHỮNG ĐIỀU KHÔNG PHẢI AI CŨNG BIẾT ! Tản văn của Minh Hương!

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

NHỮNG ĐIỀU KHÔNG PHẢI AI CŨNG BIẾT !


Tản văn của Minh Hương!

        

                                PHẦN II

         

 


Đoàn chúng tôi được đưa đến "ốp"dành cho công nhân Việt nam đó là một khu nhà năm tầng dưới tầng một là hội trường đường hành lang ở giữa hai bên là những phòng kho phòng để ga gối sạch của cả ký túc xá...Từ tầng hai tới tầng năm là những căn hộ khép kín gồm hai phòng : phòng to dành cho bốn người phòng nhỏ dành cho hai người. Mỗi tầng dành cho công nhân một đội.Cán bộ Việt Nam gồm năm nam ba nữ ở tầng hai .Mỗi phòng có một cửa sổ to hai lớp kính chống rét mùa đông và làm mát mẻ mùa hè.

Tuần đầu tiên xa quê hương các chị nhớ chồng nhớ con lại lạ nước lạ cái ngôn ngữ bất đồng...Nhiều chị khóc sưng cả mắt nhất là khi mấy ông cán bộ "ốp" mở mấy băng casset ca nhạc Việt nam vào buổi chiều tà sau bữa ăn thì gần như cả "ốp" cùng "hợp xướng".Ai nấy đều mong mau mau cho hết bốn năm hợp đồng.

 Rồi không biết ai khởi sướng mà những người dân Nga quanh khu đó đến tụ tập dưới sân ‘ốp" họ chỉ chỉ trỏ trỏ rồi giơ tay ra hiệu ở trên cao nhìn xuống thật buồn cười...Bỗng một sợi dây dù được thả từ trên tầng năm xuống đầu sợi dây có buộc chiếc túi nhỏ rồi sợi dây kéo chiếc túi lên và sau đó nó lại được thả xuống với món đồ gì đó bên trong...Rồi không chỉ một phòng đó mà nó như "dịch" chuyền sang các phòng bên cạnh...rồi đến các tầng khác...Cứ thấy người bên dưới giơ tay chỉ vào mắt vào môi chỉ tay vào người rồi xuống chân...Sau đó thì đưa bàn tay ra hiệu: lúc thì một ngón lúc năm ngón lúc lại giơ nắm đấm...Thật lạ lùng là cả hai bên không ai hiểu ai nói gì nhưng cử chỉ đã làm họ biết được ý định của đối phương.Thế là từ "trên trời" lại thả xuống những cái túi bên dưới đất bỏ đúng số tiền đã thỏa thuận cho trên "trời" và từ chì kẻ mắt son môi phấn màu...đến áo phông "cá sấu" phông "cành mai"...quần áo bò...thậm chí cả rượu "Lúa mới" cũng được "xuất khẩu" theo con đường"dây dù" đó.

 Vì đang trong thời kỳ "cấm trại" nên chị em không được ra khỏi "ốp" cách  bán hàng qua "dây" đó được chị em truyền kinh nghiệm cho nhau.Một số hàng hóa được chị em chuyển đổi sang đồng rúp thế là quanh "ốp" Việt nam lúc nào cũng có người Nga mua hàng hóa.Một sự bất thường đối với một thành phố công nghiệp của Liên bang Xô Viết khi mà chuyện buôn bán là bất hợp pháp đối với bất cứ một người công dân chân chính nào !!! Và một loạt báo địa phương đăng tin có kèm cả hình ảnh minh họa cho hình thức buôn bán của công nhân Việt nam tại "ốp"...Cán bộ hai bên họp tìm biện pháp khắc phục hậu quả họp toàn"ốp" kiểm điểm... nhưng ai mà chẳng có hàng hóa mang theo ai mà chẳng muốn giải quyết nhanh???Chính mấy cán bộ Việt nam còn mang hàng nhiều hơn công nhân thậm chí có người còn nhờ công nhân nhận mang hộ cho họ nữa. Vậy làm sao đây??? Thời gian học tiếng Nga mới bắt đầu ngoài bốn phiên dịch của bốn đội thì kể cả bốn người Đội trưởng cũng mới "xóa nạn mù tiếng Nga" thôi. Gần hai trăm con người Việt giao lưu với người Nga bằng ...tay !





Trong khẩu phần ăn hàng ngày thì thường có trứng gà luộc nhưng họ luộc kỹ nên lòng đỏ bên trong xám lại nhiều người ăn mà nghẹn đứng nghẹn ngồi.Mấy cô bé đi theo diện con em nên mới 17-18 nghịch ngợm hỏi mấy bà ở bếp ăn mua trứng gà tươi không biết nói tiếng Nga mà quyển "hội thoại " thì để nhà vậy là các cô bé trổ tài :một tay để lên miệng kêu :" cục ta cục tác" tay kia nắm lại đưa ra sau mông ám chỉ quả trứng chân thì nhảy tưng tưng giống gà nhảy đẻ...làm cả Nga lẫn Việt được bữa cười bò ra...Sau hơn một tháng học tiếng mọi người đã bập bõm nói chuyện với người Nga thay dần cho ...tay nhưng rồi lại "phát sinh" nhiều câu chuyện cười ra nước mắt : đi ra cửa hàng thấy dân họ xếp hàng thứ tự để mua thực phẩm cũng như các mặt hàng khác một số chị quen thói ở "nhà ta" nên chen đại vô giẫm cả vào chân họ thay vì nói câu xin lỗi có chị còn nhoẻn miệng cười và nói hẳn tiếng Nga..."Cảm ơn"(!) .Và "tiếng Nga bồi"của một số chị lớn tuổi nghe mới "hài" làm sao.Thời gian đầu vào nhà máy học nghề làm quen với công việc ngành nghề lúc ra cổng về mọi người chào tạm biệt nhau hẹn mai gặp lại một vài người cao giọng:"đáp xe lên nha"(???).Thấy là lạ vì cùng học tiếng Nga với nhau mà sao có thứ từ lạ hoắc vậy??? Hỏi thì các chị bảo " mày dốt bỏ mẹ chào tạm biệt chứ gì mà hỏi?".Câu tiếng Nga là "daxvidanhe" thì các chị "phiên âm" ra như vậy.Một chủ nhật tôi cùng mấy cô bé cùng phòng đi dạo cửa hàng và thăm thú chợ trong thành phố lúc về qua khu "chợ trời" thấy mọi người xúm xít vòng trong vòng ngoài tò mò chúng tôi cũng ghé vào ngó thử : thì ra mấy chị nhà ta đang bán hàng.Một chị lớn tuổi nhất ốp đang chào bán nước hoa "này ku pít đôi khi về cho đồi trụy"(tạm dịch của cụm từ:này mua nước hoa về cho con gái). Một chị khác :"bê đi bê đi không thì zavtora  nhét tu" ( mua đi mua đi không thì ngày mai hết ...) cứ nửa Nga nửa Việt ấy vậy mà người mua cứ xếp hàng trật tự như mua ở cửa hàng vậy...và tất nhiên là mấy người đó bán giỏi hơn cả phiên dịch cơ.Có đi xa quê hương mới thấy sự cực khổ bươn trải kiếm tiền dành dụm gửi về cho chồng con trả nợ giúp khi mượn tiền mua hàng mang sang Nga bán. Được ngày thứ bảy chủ nhật nghỉ làm thì nhiều chị em phải dậy sớm đi cho kịp chuyến xe khách đầu tiên đến một thành phố khác để bán hàng khi về đến ốp thì cũng trên chuyến xe cuối cùng mặt mũi phờ phạc chân tay rã rời...có những chị sau khi bán hàng ở chợ xong còn đi các cửa hàng bách hóa để tìm mua hàng về đóng thùng gửi đường biển...Có người bạo gan hơn thì hỏi cánh lái xe taxi Nga để thuê xe đi chợ biên giới :Vinus Lvop Riga...Bốn người thuê một xe đi từ 11 giờ đêm nay 5-6 giờ sáng hôm sau tới chợ tranh thủ nhặt hàng :váy Balan váy Thổ son phấn quần áo bò... Đến trưa là bắt đầu trở về tối mịt mới tới "ốp" có người chờ sẵn mua buôn luôn và họ mang hàng đi Maxcova và các thành phố khác thậm chí hàng đến tận vùng Sibiri lạnh giá...Về sau một số đi theo tàu Liên vận đến các chợ đầu mối chuyên bán buôn tất cả các loại hàng...sau đó mua vé về thẳng Maxcva đổ hàng ở hai "ốp zin" "ốp Búa Liềm"...

Cùng với phong trào buôn bán đang độ cao trào thì số người làm trong nhà máy cũng giảm dần Lãnh đạo hai bên đau đầu nhưng không làm cách nào ngăn chặn dòng người bỏ "ốp" đi buôn...Và cùng với hệ thống giao thông thuận lợi chị em tỏa đi các thành phố khắp Liên bang Xô viết  buôn bán kiếm sống chẳng ai còn nhớ những ngày đầu nhớ nhà khóc rưng rức...

More...

NHỮNG ĐIỀU KHÔNG PHẢI AI CŨNG BIẾT ! Tản văn của Minh Hương!

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

NHỮNG ĐIỀU KHÔNG PHẢI AI CŨNG BIẾT !



Tản văn của Minh Hương!

       

                PHẦN I







  Vào những năm cuối của chương trình Hợp tác lao động với Liên xô cũ phần đông công nhân Việt nam sang làm việc ở Liên xô là những người trong diện giảm biên chế của cơ quan nhà nước cũng như quân nhân của các đơn vị trong chương trình giải thể...Nhiều người chỉ còn vài năm nữa là về hưu nhưng cũng muốn đi "nước ngoài" một chuyến cho biết . Đơn vị nơi chúng tôi đến làm việc là một Xí nghiệp liên hợp Dệt : dệt vải bông và dệt khăn mặt. Do đặc thù công việc nên tỷ lệ chị em chiếm đến hơn 80%. Ngay cả lãnh đạo Việt nam là Nam giới tại đây cũng như "mỳ chính cánh". Ốp có 200 người mà  có những 5 anh cán bộ...

  Ngày ấy khi được đi nước ngoài là ai cũng cố gắng chạy vạy tiền nong để mua đồ "xách tay" sang Liên xô bán : son phấn áo phông cá sấu quần bò...Thậm chí cả rượu "Lúa mới" Tỏi khô...cũng được ghi trong đề mục cần kíp. Sang đến nơi rồi thì phải làm quen với nơi làm việc mới khí hậu mới làm quen với thức ăn "tây" mà không phải ai cũng hợp khẩu vị. Những ngày đầu  mọi người háo hức lắm cũng may mắn cho chúng tôi là sang cuối tháng tư nên tuyết cũng tan dần cây cối bắt đầu thi nhau đâm chồi nảy lộc một cách mãnh liệt mới tối qua nhìn vườn táo khẳng khiu như không có sức sống vậy mà sáng ra nhìn qua cửa sổ đã thấy đọt non nụ hoa nhú lên e ấp .   Cây cỏ xứ lạnh này chịu vùi thân mình dưới tuyết băng mấy tháng trời nên khi Xuân về băng tuyết tan là chúng vùng dậy chỉ trong vòng một tuần là cảnh vật đã thay đổi hoàn toàn.Vườn táo tràn một màu hoa trắng phớt tím nhạt.Các loài cỏ dại cũng đua nhau khoe màu xanh mướt.Những bãi cây bồ công anh vươn  những vòi nụ lên khỏi mặt đất độ chừng 20 cen ti mét chiều nay chỉ thấy nụ sáng mai đã ngập tràn một màu vàng tươi rói...Sau vài ngày ăn đồ tây : toàn là khoai tây nghiền bắp cải muối thịt bò nấu súp trứng gà công nghiệp luộc...nói chung là không có rau xanh ai cũng thấy xót ruột và bỗng dưng thấy thèm được ăn một bữa rau muống luộc bát canh mồng tơi rau đay... Một buổi chiều mấy chị xuống sân đi dạo trời cuối xuân nhưng nhiệt độ buổi chiều hơi se lạnh. Bỗng một chị phát hiện ra một loại cây có lá giống như cây ngải cứu ở Việt nam chị hái ngọn và nhấm thử : nó cũng có mùi hăng như ngải cứu nhưng không đắng như ngải cứu quê nhà một phát hiện làm tỉnh táo cả hai trăm con người mới "xuất ngoại".Thế là mọi người đổ xô xuống sân vườn hoa công viên...để hái rau. Cho dù cây cỏ có phát triển tốc độ thế nào cũng không đáp ứng đủ cho nhu cầu của con người.Vậy là rau ngải cứu chưa kịp mọc mấy chị lại phát hiện ra một loại cây na ná như ngải cứu hí hửng hái về và...luộc xào cả phòng sáu chị em "đánh chén".Không ngờ chỉ sau nửa giờ cả phòng phải nhập viện để rửa ruột vì...ngộ độc. Thêm một bài học về rau xanh.

  Sau hai tháng học tiếng  chúng tôi được đi dã ngoại tham quan rừng đi hái quả mâm xôi dâu đất. Đi ra bờ sông hái lá chua ven bờ có chị to gan xắn quần lội xuống sông chắc chị ấy là dân sông nước nên mấy phút sau chị reo to : ôi có nhiều con trùng trục (con trai) quá này...Và thế là ...chiều về khu ký túc xá nhộn nhịp người lên kẻ xuống nào xô nào chậu...toàn trai là trai...Lại được thưởng thức món ăn dân dã quê nhà...



   
        Nhớ về quê hương
  
Hết thời gian học tiếng Nga thì chúng tôi được học nghề gần hai trăm công nhân được chia thành bốn đội và dựa theo kết quả thi kiểm tra tiếng Nga mà chia thành các lớp học nghề: dệt vải dệt khăn mặt sợi bông xe chỉ...Và vừa học lý thuyết vừa đi thực hành theo ba ca cùng công nhân Nga.

  Vào nhà máy dệt vải sợi bông  thì giàn máy thấp nhỏ chị em người Việt mình đứng làm việc không chênh lệch bao nhiêu. Nhà máy dệt khăn mặt thì những cỗ máy to cao với những quả sợi các màu và giàn máy dài hai mét cao 1 8m. Những thợ dệt người Nga to lớn đứng cạnh còn lọt thỏm vậy mà chị em ta có mấy ai đô con đâu nhất là mấy cô bé đi theo tiêu chuẩn con em công nhân tuổi đời mới 18-20 chiều cao thì ở mức khiêm tốn 1 45-1 5m cân nặng thì nói như chúng tôi ngày ấy là "một tay xách nặng". Nhìn các cô bé ấy những người Nga họ lắc đầu thương hại vì máy dệt yêu cầu phải chạy liên tục khi gặp một sự cố nhỏ như :đứt chỉ hết sợi...là máy dừng liền một người thợ đứng từ 10 đến 15 máy dệt khăn mặt và 15 đến 20 máy dệt vải.Một ca 8 tiếng chỉ nghỉ ăn giữa ca 30 phút còn lại phải có mặt liên tục bên máy một người khỏe mạnh mà làm hết ca về đến phòng nghỉ chỉ kịp tắm rửa sơ qua là lên giường ngủ một mạch mười giờ đồng hồ mới dậy tìm đồ ăn...Thời gian làm mỗi ca  từ thứ hai đến thứ sáu thứ bảy chủ nhật được nghỉ và thứ hai tiếp tục đổi ca khác. Nhiều chị em chỉ lo đi làm đúng giờ và giữ nghiêm kỷ luật của nhà máy cũng như của ký túc xá. Trong lúc đó thì có một số người đi chạy chợ ( một điều tối kỵ vào thời đó nếu người lao động tự ý bỏ việc đi buôn thì có thể bị đuổi về nước mà công nhân Nga họ bắt gặp những người này ở chợ thì họ tẩy chay khinh bỉ...). Để đảm bảo đủ ngày công họ thuê những người cùng phòng làm cùng nghề hoặc những người cùng nghề nhưng không có khả năng cũng như vốn liếng để đi buôn.Mà ngày ấy ra vào ký túc xá cũng nhiêu khê lắm nào xuất trình hộ chiếu viza nếu là khách từ nơi khácđến thăm bạn bè đồng hương người yêu... Đi tàu tốc hành thì còn bị nhân viên trên tàu công an đường sắt ...làm tình làm tội đòi hỏi giấy tờ thông hành...nếu không nhanh ý giúi tiền vào tay họ  thì...còn khổ.

  Để có một chút tiền mua hàng hóa để đóng thùng gửi về nước người thì bỏ tiền mua hàng hóa từ Việt nam mang sang bán lại cho mấy kẻ buôn to dành tiền đi mua xe máy tủ lạnh vật dụng có giá ở trong nước người không có tiền thì chờ lĩnh những đồng lương ít ỏi của nhà máy và chịu khó ngoài giờ làm việc thì đi khắp các cửa hàng bách hóa để xếp hàng mua chậu nhôm xô tôn ly thủy tinh...Nói chung là thượng vàng hạ cám từ đắt tiền như xe Minsk tủ lạnh tủ đá cho đến mấy thứ rẻ tiền nhưng đóng về Việt nam vẫn có giá...

  Ký túc xá sau một năm là thành cái chợ hàng hóa các nơi đánh về bán cho người cần đóng thùng gửi về nước hàng vải :quần áo bò áo gió... son phấn... từ Việt nam Ban lan Thổ...cũng được đưa về để bán sỉ cho chị em đi bán các chợ trong Thành phố và các tỉnh lân cận...

  Công cuộc làm ăn buôn bán kiếm tiền của chị em ta nơi đất khách quê người không ai có thể tưởng tượng nổi nó gian truân vất vả như thế nào đâu.      Đồng tiền kiếm được thấm đẫm mồ hôi nước mắt thậm chí cả máu nữa. Có những vụ chị em đi chợ ở thành phố xa về vừa xuống đến ga tàu thì có bọn thanh niên trọc đầu ( kuligan) chặn đường giật túi cướp tiền hàng hóa...không may còn bị chúng đánh bể đầu mặt mũi sưng tím...

  Đến khi được phép đóng thùng hàng chuyển qua đường biển thì còn bao nhiêu chuyện phiền phức tốn kém...Chưa xong khi thùng hàng đến Cảng còn bị phanh phui kiểm tra sau đó họ dùng gầu múc hỗn độn hàng hóa đổ vô thùng "râu ông nọ cắm cằm bà kia" hàng của người này sang thùng người kia đến khi về Việt nam người nhà mở ra kiểm theo thư báo hàng của chị em gửi về thì...mặt ai nấy như bị "trúng gió"!!!

 Rồi Liên bang Xô viết sụp đổ nhà máy tuyên bố đóng cửa công nhân Việt nam không được bồi thường không được mua vé máy bay về nước theo Hiệp định đã ký kết phần lớn chị em luôn bám trụ nhà máy thì đến lúc này khóc ... không ra nước mắt !



More...

VUI CHÚT CHÚT !!!

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

       VUI CHÚT CHÚT !!!

  

1-Một chị đi bán bún tươi ngày nào chị cũng bán hết cơ số đã định. Gặp bữa trời mưa thúng bún chị mang đi đến trưa mà vẫn chưa bán hết. Chị đạp xe vào ngõ nhỏ mong bán được hết bún vừa đạp xe từ từ chị vừa rao: "Ai mua bún đê..." có người hỏi : "bún ế mới đem vô đây hử?" chị ta liến thoắng: "Trời bún ngon mắc kinh mà chị chị mua nhàu về ăn cho chết choa đi chị". Người đó cũng không vừa : "Chị bán bún mà kêu họ mua đại mua nhàu..mua về ăn lấy sống chứ ăn vô chết choa thì mua làm chi???" "mà bún nhà chị làm cách chi mà ngon mắc kinh rứa hỉ"?

Chị ta nghe chừng biết "lỗi" miệng lý nhí: "dạ chị dạy rứa em xin tiếp nhận lần sau em khỏi nói rứa nhưng em còn xí bún mong chị mua nhàu hộ em nghe chị"...Lại rứa ...



2- Cu Bảo ngồi cạnh dì Linh bên máy vi tính nó nhìn chăm chú cách dì nó mở modem để vào internet rồi dì nó vào game tải trò chơi về...Hôm sau các dì đi học chưa về chỉ có bà ngoại đang nấu cơm nó xin bà cho chơi điện tử bà nó mải nấu nướng nên gật đầu cho nó mở máy vi tính. Nó ngồi im re và mải mê chơi.Đến lúc dì Linh về ngó vào dì kêu thất thanh: Mẹ cho cu Bảo chơi Internet à?Lúc đó bà ngoại mới tá hỏa: nó tự mở mạng để tải game về chơi như dì Linh ...Từ bữa đó nó bị "quản lý" chặt chẽ không được tự do vào mạng chơi.Thấy các dì chơi là nó ngồi cạnh luôn mồm kêu: "Cho Bảo chơi xí hử" "cho Bảo chơi xí hử" " Cho Bảo chơi xí hử"... Nó nói mà bà ngoại nghe phát mệt luôn ...Nó lì thiệt nghe!!!

More...

GIỖ TỔ HÙNG VƯƠNG – Vũ Khiêu (Phụng Thảo)

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG


       GIỖ TỔ HÙNG VƯƠNG - Vũ Khiêu (Phụng Thảo) 


 
Cách đây Mười năm nhà thơ Vũ Khiêu đã sáng tác bài thơ này nhân kỷ niệm ngày Giỗ Tổ Hùng Vương. Cụ Trần Diệu rất tâm đắc với bài thơ này và Cụ đã chép lại cẩn thận vào Sổ tay Thơ của mình. Hôm nay cụ đã cho tôi xem cuốn sổ  nhỏ ghi chép rành mạch những bài thơ hay cụ Sưu tầm và những bài Thơ cụ tự sáng tác cụ giữ hơn mười năm nay và cũng đã kín hết ...Cụ Trần Diệu cho phép tôi đăng nguyên văn bài thơ cuả nhà thơ Vũ Khiêu gửi tới mọi người thưởng thức. Xin cảm ơn Cụ Trần Diệu- Kính Chúc Cụ Thượng Thọ!!!



Trống Đồng dội tới

Núi sông dậy sấm anh hùng

Trống Đồng vang lên

Trời đất ngút ngàn linh khí!

       Toàn dân Giỗ tổ Hùng Vương

        Cả nước vui ngày Quốc lễ.

        Rộn rã trống chiêng

        Tưng bừng cờ xí!

Bừng lên nhật nguyệt

Mây xanh Hạc trắng Bát ngát trường thiên

Rực sáng Sơn hà

Cờ đỏ sao vàng Thênh thang Thánh địa.

           Thuyền xuôi sóng vỗ

            Sông ba dòng tưới mát muôn phương

            Hổ lượn Rồng bay

            Núi trăm ngọn chầu về một phía.

Từ đỉnh cao muôn trượng cơ đồ

Cùng nhìn lại bốn mươi thế kỷ.

Núi mây :sừng sững Công Cha.

Sông nước dạt dào Nghĩa Mẹ.

           Nhớ thuở xưa -

           Mẹ Âu Cơ

            Từng non cao tỏa sáng nghĩa nhân.

            Cha Long Quân

             Vốn biển cả quật cường mưu trí.

            Sánh đôi tài sắc : Kim cổ kỳ phùng.

            Họp một âm dương: Uyên ương tuyệt mỹ.

Đẹp gia đình Trăm trứng Trăm con.

Vai Sơn Thủy một lòng một ý

Cuộc mưu sinh thử thách muôn vàn.

Đường lập nghiệp gian nan xiết kể

            Nào rừng rậm đầm lầy núi thẳm sông sâu.

            Há quản xông pha

            Nào kinh nghê hổ báo bệnh tật bão giông.

            Lấy gì bảo vệ?

Chia con :Hai ngả lên đường

Chọn trưởng một ngôi kế vị.

Giang sơn một khoảnh sao cho vạn đại trường tồn?

Rừng - Bể đôi nơi cùng dựng bốn phương hùng vĩ.

             Hiên ngang thay! Phù Đổng diệt thù

             Dũng cảm thay! Sơn tinh trị thủy.

             Đẹp thay Chử đồng Tử

            tình yêu như Ngọc sáng  gươngtrong                                          

Giỏi thay Mai An Tiêm!

 Lao động như dời non lấp bể.

Vẻ vang mười tám Vương triều.

Rực rỡ một thowid Thịnh trị.

            Qua gian nan bao độ nổi chìm

            Trải thử thách những hồi hưng phế!

            Chí công lao khai phá một thời kỳ.

            Mà uy lực trải dài trăm thế hệ !

Hãy xem như :Gái anh hùng : Triệu Nữ Trưng Vương

Trai dũng lược: Đinh Tiên Lý Đế!

Sông Bạch Đằng cuồn cuộn thế Ngô Vương.

Gió Như Nguyệt vang vang lời Thái úy.

            Hội Diên Hồng rung chuyển cả Trăng Sao

            Hịch Hưng Đạo xốn xang toàn trán sĩ

            Nằm gai nếm mật mươi năm ròng Bạt vía    làVươngThông.

            Lở đất long trời một trận đánh tan hồn quân Sĩ   Nghị!

Thế kỷ Hai mươi

Cờ giải phóng xua tan bóng tối

Danh Bác Hồ vang động Đông tây.

Khắp hoàn cầu hết nạn thực dân

           Mộng đế quốc tan tành mây khói.

           Thế mới biết:

           Nước giàu không chỉ Quân hùng

           Dân mạnh còn nhờ Đạo lý.

Coi Sơn hà xã tắc là thiêng

Lấy Độc lập Tự Do là quý.

Chúng con nay :

Sáu mươi mốt tỉnh thành nhớ lại Tổ Tông.

Năm mươi tư dân tộc : tìm về cội rễ.

              Bốn phương  : Nam bắc Đông Tây

              Trăm họ : Gái trai già trẻ.

              Hân hoan muôn dặm trùng phùng

              Kính cẩn một chầu đại lễ.

Xin Tổ Vương vạn thế linh thiêng.

Giúp con cháu đôi điều chỉ vẽ.

Nay gặp buổi : Đảng ta đổi mới tư duy

Dân ta mở mang Kinh tế.

               Dù dân gian chưa hết đói nghèo

               Dù Xã hội vẫn còn Nạn tệ

               Đường lên Giàu mạnh đã thênh thang.

               Nẻo đến Văn minh thêm mới mẻ !

     

 
XIN CÚI NGUYỆN



Trăm con một bọc:

yêu thương nhau như ruột chan hòa

Một gốc trăm cành

gắn bó  mãi như keo sơn chặt chẽ.

               Dựng cơ đồ chị ngã em nâng

               Cơn hoạn nạn bầu thương lấy bí      

                   Trước tương lai mở rộng tâm hồn.

               Vì sự nghiệp nâng cao Trí tuệ.

Bác Hồ day : hoàn thành  nhiệm vụ

Vượt mọi khó khăn thắng mọi quân thù.

Bác Hồ răn : Uy vũ coi thường

Chớ ngại nghèo nàn không ham Phú quý

                 Dấn thân cho Nước há ngại Tử - Sinh?

                 Hết dạ vì dân kể gì khó dễ.

                 Giữ muôn đời Hồng Lạc Tinh Hoa

                 Cao muôn trượng Hùng Vương khí thế!!!




Đền Hùng - Ngày 10-03-2000

 Vũ Khiêu (Phụng Thảo)

More...

NHÀ VĂN NGUYỄN ĐỨC THIỆN VỀ THĂM GANG THÉP!

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

NHÀ VĂN NGUYỄN ĐỨC THIỆN VỀ THĂM GANG THÉP!





Theo nguồn tin nóng hổi từ Tỉnh Tây Ninh hồi 0h ngày 01-04-2010 tại sân bay tỉnh Tây Ninh nhà văn Nguyễn Đức Thiện dẫn đầu đoàn Cựu chiến binh Gang Thép lên chiếc phi cơ Boeing 737 máy bay cất cánh lúc Oh O5 phút thẳng hướng sân bay Gang Thép ! Theo thư ký riêng của Nhà văn cho biết thì hành trình của Đoàn sẽ ra thăm lại Khu Gang Thép lên thăm ATK trên Định Hóa cũng là nơi nhà văn có một mối tình đầu như mộng... Hôm sau đoàn sẽ về píc níc tại Hồ Núi Cốc Nhà văn sẽ tự mình chèo chiếc thuyền thúng để bơi ra thăm lại nơi ngày xưa Đoàn Chèo Bắc Thái (cũ) đã gặp nạn... "Chìm dần ...ừ hử...chìm dần...". Cuối ngày Đoàn sẽ trở lại gặp gỡ anh chị em Văn nghệ các thế hệ của Câu lạc bộ Nghệ thuật Gang Thép Nhà văn sẽ có chương trình mạn đàm với các nhà văn nhà thơ nghiệp dư các thế hệ...để giới thiệu các tác phẩm văn thơ của mình sau khi Nhà văn rời Gang Thép vào lập nghiệp tại Tây Ninh.






Mới nghe qua đã thấy lịch làm việc của Nhà văn cùng Đoàn dày đặc kín mít...và cũng thấy được Sức khỏe phi thường của Nhà văn Nguyễn Đức Thiện không như mọi nguồn tin cho rằng Nhà văn bị bệnh...

Chúc  Nhà văn cùng Đoàn : THƯỢNG LỘ BÌNH AN !!!




Kính thưa bà con Làng Blog ta hôm nay là ngày "Cá tháng tư" ai đọc xong bài viết này hãy cười vui đừng vội la chủ nhà "nói khoác" nhé...he he he... "Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ"!Chúc mọi người hãy cười thật nhiều cho đời trẻ lại!!!



Minh Hương.

More...

"Quảng Nam hay cãi" - thiệt không?

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

"Quảng Nam hay cãi" - thiệt không?
- Kỳ 2: Những "chiêu thức" cãi






TT - Về cơ bản người Quảng Nam nào cũng đắc thủ được công phu cãi; chỉ khác nhau ở chỗ thâm hậu hay hời hợt nhiều hay ít cãi lớn hay... cãi nho nhỏ.



Cãi nhỏ



Trên quốc lộ 1A đoạn qua huyện Điện Bàn có quán bún xương BL khá danh tiếng. Một ông cụ vào gọi tô bún xáo. Cô phục vụ bàn bưng tô bún ra ông cụ bảo: "Mi đem vào đổi tô khác. Tô ni nước không sôi". Cô gái vâng lời đem vào đổi tô khác bưng ra.

Ông cụ vẫn điềm nhiên: "Tô ni nước không sôi. Đổi tô khác cho tao". Đến nước này thì cô gái không chịu được nữa nói: "Răng ông nói nước không sôi? Nước sôi ào ào người ta mới đổ vào và bưng ra đây". Ông cụ vẫn điềm nhiên: "Mi nói nước sôi hả? Nước sôi răng mi đút được hai ngón tay cái khi bưng bún ra cho tao?".

Tôi may mắn chứng kiến được cảnh cãi lộn đó phì cười đến nỗi cục xương bò văng ra. Đôi mắt quan sát của ông cụ khá tinh tế nhìn một cái đã biết cô gái đút hai ngón tay vào tô bún. Chưa chắc là cô gái đã thật sự đút hai ngón tay vào nước nóng nhưng cách bưng tô bún của cô làm ông cụ bực mình.

Tôi nhắc cô gái: "Cháu nên để tô bún trên cái đĩa rồi bưng ra". Quả nhiên đến tô thứ ba thì ông cụ mới chịu ăn mặc dù nước có thể nguội ngắt.

Người Quảng Nam hay cãi thường có giả bộ như nghe lời của người khác nhưng... vẫn làm theo ý của mình và nói theo ý của mình. Cái gì họ thấy không đồng ý mặc dù đã được người khác quyết họ vẫn nói ngay ra.

Mới đây Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Nam xét xử phúc thẩm vụ phá rừng Khe Diên trong đó có bị cáo T.Đ.M. - nguyên hạt trưởng Hạt Kiểm lâm huyện Quế Sơn. Ông M. khai chính cấp trên của ông đã chỉ đạo ông làm như thế nhưng các vị cấp trên đó thì không ai ra tòa. Tòa tuyên phạt ông 12 tháng tù cho hưởng án treo. Án đã tuyên nhưng ông M. vẫn càm ràm: "Thưa quý tòa đây là một vụ án mà quạ ăn dưa bắt cò phơi nắng". Tòa chỉ còn biết cười.


Và cãi... lớn



Tích cực hơn người Quảng Nam hay cãi thẳng thừng không tuân lệnh cấp trên mặc dù họ biết hành động đó khiến họ có thể mất chức mất việc. Ai đã chứng kiến cuộc họp khẩn cấp tại UBND tỉnh Quảng Nam trong đêm lụt tháng 12-1999 mới khâm phục tính cứng rắn quả cảm của ông Lê Trí Tập chủ tịch ủy ban.

Ông Tập từng là kỹ sư thủy lợi tham gia xây dựng hồ Phú Ninh (nằm giữa thành phố Tam Kỳ và huyện Phú Ninh). Trong cơn lụt dữ dội năm 1999 nước nguồn Chiên Đàn tràn về và mưa tràn lai láng các mặt đập. Ông Tập ra lệnh cho 5.000 thanh niên xung kích bộ đội công an... lấy bao cát be bờ mặt đập đồng thời cho xả lũ theo đúng quy trình quyết giữ hồ Phú Ninh.

Đang lúc chiến đấu căng thẳng nhất thì các cán bộ trung ương đề nghị ông Tập ra lệnh phá một mặt đập cho nước thoát tự do để hồ Phú Ninh khỏi vỡ.

Ông Tập nói: "Ra lệnh nổ mìn để phá một mặt đập thì hàng mấy trăm nghìn mét khối nước sẽ tràn ngập Tam Kỳ; căn nhà mà chúng ta đang ngồi đây có thể lộn đi ba vòng; chúng ta cùng nhân dân Tam Kỳ Núi Thành Thăng Bình sẽ chết. Phá mặt đập cũng chết không phá thì đập vỡ cũng có thể chết. Vậy tôi cương quyết không ra lệnh phá mặt đập".

Cán bộ trung ương đề nghị ông Tập ra lệnh cho di dời dân rồi hãy phá mặt đập. Ông Tập cương quyết: "Bây giờ đã là 10 giờ đêm. Chúng tôi lấy đâu ra phương tiện thuyền bè để di dời mấy vạn dân? Mà ban đêm tối thui thế này liệu họ có chịu ra khỏi nhà cho chúng tôi di dời? Nước lên bốn bề làm sao lo chỗ ăn chỗ ngủ cho bà con? Di dời cũng chết không di dời cũng chết vậy tôi cương quyết không di dời".

Cuộc họp thật sự nổi sóng gió. Ông Lê Trí Tập đã đúng. Về khuya trời ngớt mưa; sáu mặt đập vẫn xả lũ theo đúng quy trình. Nước hạ xuống. Hồ Phú Ninh hiên ngang tồn tại. Bề ngoài ông Lê Trí Tập là con người hiền hòa rất dễ thân nhưng bên trong tinh thần và ý chí ông rất cứng rắn. Việc ông "cãi lệnh trên" không phá mặt đập bắt nguồn từ niềm tin nội tâm và tính "dám quyết dám chịu" của một thuyền trưởng trong giờ phút con tàu có thể đắm!



  Kỳ 3: Chiêu thức "trước cãi sau thương"







TT - Bạn là người đàn ông lần đầu tiên gặp và bày tỏ sự thân mật với một cô gái. Nếu là cô gái Hà Nội cô ta sẽ phản ứng khá dịu dàng: "Ấy chết anh buông tay em ra". Còn cô gái Huế sẽ phản ứng cực kỳ nhỏ nhẹ: "Tội nghiệp em em còn nhỏ mà". Còn cô gái Nam bộ có thể sẽ nói: "Coi chừng người ta thấy"...


Nhưng nếu đó là cô gái Quảng Nam cô sẽ phản ứng rất thô bạo: "Chớ ông làm cái chi rứa? Ông bỏ tay tui ra chưa?". Gặp trường hợp như vậy xin bạn đừng quê độ đừng sốc. Người Quảng Nam luôn trả lời bằng một câu hỏi mà. Xin hãy cứ bình tĩnh và tiến tới. Cho đến khi cô gái Quảng Nam nói với bạn: "Chu cái ông ni dễ thương kinh" thì có nghĩa là bạn đã thành công.

Đặc biệt người Quảng Nam thường trả lời câu hỏi của bạn bằng một câu hỏi ngược lại. Thí dụ bạn hỏi: "Đi một mình đến đây à?" người ta sẽ trả lời: "Một mình chớ mấy mình?" hoặc nghiêm trọng hơn: "Thấy một mình răng còn hỏi lui hỏi tới?".

Ở chừng mực nào đó người hay cãi giúp đối tượng có cơ hội tự nhìn lại mình. Tôi có một ông bạn có con thi đại học 14 năm trước đây. Môn toán của cháu không biết làm sao chỉ đạt điểm 2. Anh mang hồ sơ khiếu nại đến cho tôi coi và thuyết pháp đến... vài giờ rồi mới đi cãi.

Tôi nghĩ bụng chắc anh chẳng làm ra cái cơm cháo gì. Ấy vậy mà anh cãi hay đến nỗi người ta phải phúc khảo lại điểm toán cho thằng bé. Điểm phúc khảo đạt 8 điểm. Nó đậu hoành tráng. Tiếc là anh bận làm kinh tế không viết lại quyển Nghệ thuật cãi điểm thi cho... đời sau học tập. Tôi nghĩ các vị giám khảo phải cảm ơn anh bạn tôi.

Nếu hiểu cãi như một cách phản biện để tìm ra cái đúng thì việc cãi của người Quảng Nam thật sự rất hay. Người Quảng Nam biết cãi là ở một chừng mực nào đó thể hiện được dũng khí của mình. Ít nhất trước một sự kiện tình huống nào đó của cuộc đời người biết cãi cũng thể hiện được một thái độ sống.

Khi người ta lên tiếng cãi là người ta không vô cảm không hờ hững với đời. Nếu ta đi trên đường đời mà việc gì cũng tai ngơ mắt lấp không nghe không thấy không biết và không có ý kiến thì sống làm gì? Cãi là một cách chứng minh quyền bình đẳng. Anh ỷ anh ăn miếng ngon mặc áo veste ở nhà lầu đi xe đời mới mà nói bậy là tôi được quyền cãi chứ!

Tuy nhiên cũng có khía cạnh khác trong cái cãi này chẳng ai ghi lại thành nhật ký nhưng người Quảng Nam nhớ rất dai đặc biệt là những chuyện làm họ bực mình. Thế là họ đợi có dịp gặp nhau để... cãi. Dịp tốt nhất để cãi là đám giỗ. Trời ơi những chuyện thời "cố lũy cố lai" nào đó được dịp tuôn ra khiến chủ nhà mời đám giỗ lo cuống quýt sợ khách... ra quyền cước.

Viễn tổ của tộc Vũ Văn chúng tôi vốn người Thanh Hóa vào Quảng Nam khai khẩn vùng đất hạ du sông Thu lập làng từ trên năm thế kỷ trước. Làng ấy bây giờ là xã Duy Vinh huyện Duy Xuyên.

Theo các bậc trưởng thượng kể lại năm Thành Thái thứ 13 (1902) hai tộc Vũ Văn và Nguyễn Tấn tranh nhau cái tiền hiền. Ban đầu họ cãi nhau bằng miệng sau đó dùng tới gậy gộc giáo mác. Phụ nữ lo tiếp cơm nước đàn ông lo đánh nhau chỉ để giữ tấm bia tiền hiền đầu làng. May mắn sau đó có sắc phong của vua Thành Thái về công nhận Vũ Đức tộc đứng vai tiền hiền.

Mọi chuyện tạm yên nhưng các cụ vẫn ấm ức dặn trai gái hai tộc không được lấy nhau. Chuyện xảy ra năm 1902 mà tới năm 1959 trưởng tộc còn dặn dò con cháu. Rứa mới kinh!



 Kỳ cuối: Cãi vì dân sinh




Cánh đồng lúa Bình phú-Thăng bình

TT - Nguyên phó chủ tịch Quốc hội Mai Thúc Lân (quê ở huyện Điện Bàn Quảng Nam) cũng nổi tiếng về cãi. Lúc ông Lân làm bí thư tỉnh ủy - trưởng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Nam trong một lần họp Quốc hội đoàn Quảng Nam được mời phát biểu trước ông Lân nói để các đoàn khác nói trước.



Lúc giải lao chủ tịch Quốc hội hỏi ông Lân: "Sao chủ tịch đoàn mời mà ông không chịu phát biểu?". Ông Lân mới trả lời: "Phải để cho các tỉnh nói trước sau đó Quảng Nam cãi thì mới ra luật được. Tôi nói rứa có đúng không?". Chủ tịch Quốc hội bật cười.


Cãi với tỉnh



Bí thư Thành ủy Hội An Nguyễn Sự là người nổi tiếng hay cãi tới cùng. Hồi ông làm chủ tịch UBND thị xã Hội An (trực thuộc tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng cũ) đã cãi nhau kịch liệt với lãnh đạo tỉnh và tuyên bố sẽ bỏ các cuộc họp quan trọng nếu tỉnh không chấp thuận cho nơi này được bán vé tham quan để trùng tu di tích cổ.

Thời điểm 1995-1996 phố cổ Hội An xuống cấp nghiêm trọng người dân lén phá nhà cổ xây nhà mới ngày càng nhiều. Muốn người dân không đập nhà cổ thì thị xã phải có tiền hỗ trợ bà con. Chủ trương "dựa vào di tích để nuôi di tích" ra đời. Sau nhiều lần bàn bạc tháng 8-1996 thị xã Hội An trình lên UBND tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng bản đề án bán vé tham quan phố cổ với giá 10.000 đồng/khách trong nước và 5 USD/khách nước ngoài.

Sự phản kháng quyết liệt nảy sinh từ các doanh nghiệp kinh doanh lữ hành và tỉnh đã không đồng ý. Tại cuộc họp do tỉnh tổ chức ông Nguyễn Sự bỏ họp kéo bầu đoàn ra về. Những cuộc họp sau đó Hội An cũng không dự. Cuối cùng tỉnh nhượng bộ. Nhờ vậy nguồn thu từ bán vé tham quan mỗi năm lên đến gần 10 tỉ đồng. Thị xã hỗ trợ phù hợp 25-70% kinh phí trùng tu nhà cổ cho dân.


Cãi với... "quan"



Ông Sự hay cãi với cấp trên nhưng cho hay dân chúng cũng "cãi" với ông như cơm bữa. Ông nói: "Dân lúc nào mà không cãi vấn đề là khi mình làm mọi chuyện vì quyền lợi của họ họ sẽ tâm phục khẩu phục!".

Trong cơn lũ lịch sử năm 1999 trong lúc các xã khẩn cấp di dời dân tránh lũ thì có một bà cụ hơn 70 tuổi nhà ở sát sông tại thôn Vĩnh Thành xã Cẩm Nam kiên quyết không chịu ra khỏi nhà. Tình hình mỗi lúc một khẩn cấp cả thôn ai cũng đi riêng bà cụ này không chịu đi với lý do: "Tui là bà mẹ Việt Nam anh hùng. Xe tăng Mỹ tới ủi nhà súng đạn tụi hắn mở rốp rốp tui còn không sợ sợ chi ba cái nước lụt ni mà biểu tui đi. Tui không đi".

Trước tình thế này chính quyền xã Cẩm Nam cầu cứu ông Sự. Ông Sự cho canô chạy qua và ra lệnh: "Nếu bà không chịu đi thì tôi ra lệnh bắt giam. Nhà sắp trôi sông bà không chịu đi thì chết ai chịu". Lúc đó bà cụ mới nhẹ giọng: "Nếu chú Sự bắt thì tôi đi". Vừa mới đưa bà cụ ra khỏi nhà chừng 15 phút sau ngôi nhà kiên cố của cụ ụp xuống sông. Lúc ấy bà cụ mới quay qua khóc: "Tui già rồi lẩn thẩn mấy chú bỏ qua cho. Tui cảm ơn không có mấy chú cứu thì tui trôi sông rồi!".

Một chuyện khác hồi cơn bão số 6 năm 2007 tràn vào Quảng Nam - Đà Nẵng. Toàn bộ dân các xã ven biển của thị xã Hội An được di dời ngay trong đêm. Vậy mà có một ông già ở làng An Bàng xã Cẩm An đem tấm Huân chương Kháng chiến hạng 3 để ngay trên bàn thờ giữa nhà và tuyên bố với lãnh đạo xã: "Tui không đi đâu hết Mỹ mạnh rứa súng ống đầy mà còn sợ tui gió bão là cái thứ chi mà tui phải sợ. Mấy ông ngon làm chi đó làm tui không đi".

Thuyết phục không được cưỡng chế cũng không ăn thua vì ông già nằm ăn vạ không nhúc nhích. Tình hình mỗi lúc thêm căng xã nhờ ông Sự can thiệp. Lúc ông Sự xăm xăm bước vào nhà thấy ông già nằm quay lưng ra cửa ăn vạ bèn nói to: "Lính Mỹ sợ ông chớ gió bão sợ chi ông. Bão có nghe ông cãi đâu. Chừ ông có đi hay không?". Ông già ngoảnh mặt ra thấy ông Sự bèn hạ giọng: "Chú Sự hả chú nói rứa thì tui đi!".


"Kiện" cây hoa sữa



Trên đường Huỳnh Thúc Kháng thị xã Tam Kỳ những năm trước có đến hơn 300 cây hoa sữa được trồng ken dày. Để chung sống với mùi hoa sữa người dân sống dọc hai bên đường đành phải đeo khẩu trang suốt ngày hoặc đóng kín cửa nhà để tránh mùi thơm bất đắc dĩ mà họ phải gánh chịu mỗi khi trời trở gió heo may hoa sữa nở.

Các hộ dân nằm trên tuyến đường này không chịu nổi mùi hoa sữa nồng nặc nên bàn cách chặt bớt. Nhưng quy định của thị xã hễ ai đụng vào cây hoa sữa sẽ bị phạt rất nặng. Các hộ dân họp lại với nhau tìm cách đối phó với cây hoa sữa. Có người đưa ra ý phải viết đơn kể tội và "đi kiện" cây hoa sữa.

Trong lá đơn bà con mỗi người góp một ý. Người buôn bán thì bảo rằng buôn bán ế ẩm bởi khách không dám đến hết mùa hoa lại khổ vì mùa trái hoa sữa chín nở bung ra bay khắp nhà giống như lông chó đến bữa ăn phải đóng cửa vì sợ bay vô thức ăn. Người thì đưa ra chuyện nhà có người bị bệnh dị ứng với mùi hoa sữa phải tìm cách chuyển nhà. Nói chung cả một rừng lý do thảm não và đầy tính "dân sinh". Đơn gửi đi với lý lẽ rõ ràng chính quyền thị xã Tam Kỳ phải ra lệnh chặt bỏ bớt cây hoa sữa trên tuyến đường Huỳnh Thúc Kháng. Dân hỉ hả ra mặt!



KIM EM
(Theo Tuổi trẻ Online)

More...

DÂN QUẢNG NAM HAY CÃI!

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

DÂN QUẢNG NAM HAY CÃI!




Ngay từ hồi còn nhỏ ba mẹ có sai làm việc chi hay la mắng dù đúng hay sai là tui cũng "ý kiến tới ý kiến lui" bực mình ổng nói " Mi đúng là dân Quảng Nam hay cãi". Tui lại có "ý kiến": thì ba sinh con ra mà ba là dân Quảng Nam mà...

 Tình cờ tui đọc được bài viết này của nhà báo Vũ Đức Sao Biển nói về chuyện: "Dân Quảng Nam hay cãi" tui mạn phép được đăng lên trang  này để bà con cùng tham khảo và phần nào "thông cảm" cho bạn bè mình nếu họ là dân Quảng mà họ hay " cãi"!!!





Có thật người Quảng Nam khoái cãi? Vì sao họ phải cãi? Xưa và nay những vụ cãi đã tạo nên bản sắc xứ Quảng thế nào?... Đó là những mệnh đề mà nhà báo Vũ Đức Sao Biển và những người trong cuộc sẽ có những lý giải thú vị gửi bạn đọc Tuổi Trẻ nhân dịp đầu năm mới 2010.



Kỳ 1: "Chó chi cắn dê?"



Năm 1999 UBND huyện Hàm Thuận Nam có nhã ý cho phép tôi tham quan ngọn hải đăng Kê Gà có lịch sử 100 năm. Tôi cùng đi với anh P.N. ở báo Bình Thuận.

Khi thấy ông chánh văn phòng UBND huyện đưa chúng tôi ra đến bãi biển Tân Thuận anh đội trưởng phụ trách hải đăng bơi chiếc thúng chai vào đón. Tôi nhìn quanh bãi biển vắng chỉ thấy một chiếc thuyền đánh cá lớn mang số hiệu QNa (Quảng Nam) đậu sát mé bờ. Trên thuyền có một ông già đầu bạc ngồi xem báo. Tôi biết đó là một thuyền đánh cá của dân Quảng Nam đang ghé Bình Thuận bán cá.


Cãi vì... bất bình



Ông chánh văn phòng hỏi anh đội trưởng: "Hôm nay anh em hải đăng mình có món gì đãi khách không?". Anh đội trưởng nói: "Thưa anh không có gì hết". "Ủa sao lạ vậy? Tôi nhớ hồi trước anh em mình nuôi nhiều dê lắm mà". "Thưa anh đàn dê nuôi trên hải đăng bị chó cắn chết hết rồi. Để em hỏi xem thuyền đánh cá này không chừng có cá ngon mình mua nấu cháo".

Câu chuyện giữa hai người đến chỗ ấy thì bỗng dưng ông già đầu bạc ngồi trên thuyền phản ứng. Ông vất tờ báo và đôi mắt kính vào khoang nói chen vào bằng ngữ thanh đặc sệt Quảng Nam với một ngữ khí rất gay gắt: "Chó chi cắn dê? Mấy ông bắt dê ăn thịt hết thì nói trớt cha là ăn thịt hết rồi chớ đừng đổ
thừa do
chó cắn". Câu nói của ông già làm anh đội trưởng hơi quê.

Anh nói: "Bác ơi chuyện của tụi tui mà. Bác có cá gì ngon bán cho tui một con nấu cháo". Ông già Quảng Nam vẫn gân guốc: "Mới đi biển về cá ngon dư sức có. Đồng ý ông nói chó cắn chết dê là chuyện của ông nhưng tui nghe không thuận lỗ tai. Tui đã từng nuôi dê bầy không có con chó mô cắn dê hết. Ông nói chó cắn dê là ông vu oan giá họa cho con chó nói trật! Chừ có cá đó nhưng tui không muốn bán!".

Anh đội trưởng thiếu điều muốn lạy ông già Quảng Nam còn tôi thì khoái vì bỗng nhiên lại gặp đồng hương có... năng khiếu cãi như mình. Tôi bỏ giày xăn quần lội ra mép nước cũng nói bằng giọng Quảng Nam chánh cống: "Nề bác ơi chớ bác ở huyện mô ngoài mình mà vô đây đánh cá?".

Ông già nhìn tôi ngữ khí đã dịu xuống: "Tui ở Điện Bàn. Còn ông?". "Tui ở Duy Vinh Duy Xuyên". "Rứa hả? Ông ra đây làm chi?". "Dạ lên tham quan ngọn hải đăng". Ông già cười: "Hóa ra ông là khách đó hỉ? Nề ông đội trưởng thôi ông lại đây tui bán cá cho". Đội trưởng xăn quần lội xuống mép nước. Ông già gân còn ráng "vớt" thêm một câu: "Ông mà còn nói chuyện chó cắn dê thì dẫu mua 100 ký cá tui cũng không bán".

Khi chúng tôi mua được con cá chét ngồi lên thúng chai để ra hải đăng ông già cười nói với tôi: "Đồng hương đi "tham quan tham vua" cho vui hỉ!". "Dạ. Chúc bác khỏe hỉ!". Ông chánh văn phòng ủy ban lắc đầu: "Đúng là gặp ông già Quảng Nam!".


Cãi để... tồn tại



Ông già kia neo thuyền là để đợi người mua cá. Đáng lẽ ông bán cá càng nhiều càng tốt nghĩa là phải dụ cho người ta mua phải... thỏa hiệp với người mua. Với một ngư dân miền khác nghe câu chuyện đó họ có thể chỉ nhún vai cười ruồi. Nhưng ngày xui tháng rủi anh đội trưởng nói một câu "nghe không thuận lỗ tai" trước một ông già gân Quảng Nam thứ thiệt nên bị "dính chấu".

Người Quảng Nam thường thích đấu tranh bằng lý lẽ mặc dù những nội dung đấu tranh ấy không liên quan gì đến họ. Họ muốn chân lý và sự công bằng được tôn trọng. Tôi nhớ đâu khoảng năm 1964 hay 1965 gì đó một viên quận trưởng quận Duy Xuyên đã có hành vi cưỡng bức một thiếu nữ 16 tuổi. Vụ việc bị người dân biết được. Thế là người dân các xã tự động kéo đến quận đường Duy Xuyên đấu tranh. Đầu tiên họ cãi nhau với lính gác để vào được bên trong. Sau đó họ cãi nhau với viên quận trưởng. Và họ đã thi hành công lý một cách tự phát: cạo đầu viên quận trưởng để trừng phạt.

Đất Quảng nơi mùa hè gió nam từ Trường Sơn thổi xuống mang theo cái nóng nung người mùa đông gió mùa đông bắc lạnh đến cắt da cắt thịt. Đã thế năm nào cũng bị bão lụt tàn phá con người Quảng Nam luôn phải đấu tranh với thiên nhiên để sinh tồn từ đời này qua đời khác. Đấu tranh đã trở thành thuộc tính của họ. Cãi là một hình thức thể hiện thuộc tính đấu tranh.

Từ xưa tỉnh Quảng Nam được xem là tỉnh nghèo đời sống kinh tế khó khăn. Cơ bản Quảng Nam năm nào cũng đói kém nên về đời sống kinh tế người Quảng Nam không thể giàu sang hơn ai. Không hơn người bằng kinh tế người Quảng Nam chỉ còn biết phát triển trí tuệ. Dân Quảng Nam chuyên cần học giỏi say mê sách vở ham hiểu biết. Cãi (hiểu theo nghĩa phản biện) là một phản ứng của con người trí tuệ. Khi người Quảng Nam cãi họ vận dụng hết lý lẽ câu chữ thái độ. Họ phải cãi cho thắng cơ!

Đất Quảng Nam là đất của những lưu dân Thanh - Nghệ vào lập nghiệp từ thế kỷ 15 sau chuyến tuần du của vua Lê Thánh Tôn về phương Nam lập ra dinh trấn Quảng Nam. Những người bỏ quê nhà ra đi về phương Nam khẩn hoang là những người nghèo. Thời quân chủ họ bị quan lại địa chủ cường hào bóc lột. Thực dân Pháp đã chọn Đà Nẵng của Quảng Nam làm nơi nổ súng đầu tiên mở màn cho cuộc chiến tranh xâm lược năm 1858.

Đế quốc Mỹ cũng chọn Đà Nẵng của Quảng Nam làm nơi đổ quân đầu tiên thực hiện cuộc chiến tranh xâm lược năm 1965. Người Quảng Nam luôn phải đi đầu trong chiến tranh luôn chịu nhiều đau thương áp bức bóc lột. Chính vì vậy họ khao khát sự công bằng yêu chân lý. Cãi là một hình thái đòi hỏi sự công bằng hướng tới chân lý.

Sau cùng người Quảng Nam là người cứng rắn chịu chơi. Họ cứng rắn đến độ ngoan cố và chịu chơi đến mức có thể chung hết cuộc đời mình. Phong trào kháng thuế Trung kỳ xuất phát từ các nhân sĩ trí thức Quảng Nam đối kháng với chế độ thực dân Pháp chứng tỏ sự cứng rắn chịu chơi đó. Đối kháng với kẻ thù cũng là một cách cãi. Bởi người Quảng Nam luôn tự tin ở chính mình. Họ tin họ phải thắng dù là... "thiệt chiến".

VŨ ĐỨC SAO BIỂN



"Công phu" Cãi đã trở thành quán tính của người Quảng Nam. Chuyện này mặc định đến nỗi ra trước một đám đông nghe một ai đó nói một chuyện sai sự thật mà không có ai cãi lại thì ta có thể kết luận trong đám đông ấy không có người Quảng Nam nào!


More...

GIỌT ĐẮNG CUỘC ĐỜI -Truyện ngắn của Minh Hương!

By NGUYỄN THỊ MINH HƯƠNG

 

GIỌT ĐẮNG CUỘC ĐỜI !


Truyện ngắn của Minh Hương

  

Ngay từ lúc mới lọt lòng mẹ cất tiếng khóc oa oa báo cho cả thế giới biết rằng sự hiện diện của nó trên cõi đời này là thật ai dám nói chắc rằng : cuộc đời nó sau này sẽ  sung sướng ? Nó được sinh ra trong một gia đình Hạnh phúc lúc còn nhỏ nó được chiều chuộng yêu thương sống trong nhung lụa nhưng ai dám chắc sau này trưởng thành rồi nó sẽ giàu có ? Lớn lên nó được đi học từ cấp Một cho tới cấp Ba nó đều học khá Giỏi nhưng ai dám chắc sau này nó sẽ Thành đạt ? Cuộc đời của mỗi con người là vô vàn những câu hỏi : tại sao vì sao...??? Và câu trả lời ... cũng muôn hình vạn trạng do chủ quan do khách quan...Lại tại vì bởi vì...

 Hoàng Luyện được sinh vào một ngày mùa thu là lúc cái nắng làm rám quả bòng(*). Khi bà mụ phát vào mông nó một cái thật mạnh và  reo lên : cô công chúa nhỏ thì cũng là lúc nó oa oa tiếng khóc đầu tiên chào mặt trời và chính thức bước vào thế giới loài người với giới tính: Nữ. Nó lớn lên từng ngày trong tình yêu thương của bố mẹ nhờ sữa mẹ nó tốt mà nó bụ bẫm da dẻ trắng trẻo ai nhìn thấy cũng muốn cắn yêu một miếng . Bạn bè của bố mẹ nó chưa ai có con nên nó càng được nâng niu yêu quý. Mới chín tháng tuổi mà nó đã tập đứng rồi tập đi những bước đầu tiên trong đời bố mẹ rồi các cô các chú vỗ tay cổ vũ nó toét miệng cười toàn lợi chứ chưa cái răng nào thèm mọc cả. Sinh nhật đầu tiên nó đã chạy lon ton xúng xính trong chiếc đầm trắng trông nó như cô công chúa tí hon.

  Khi nó ba tuổi học mẫu giáo nó được các cô giáo cưng lắm vì nó lanh lẹ thông minh cuối năm nó được các cô giáo chọn hát đơn ca đại diện cho lớp Mẫu giáo của nhà máy trong tối liên hoan văn nghệ của nhà máy bố mẹ nó làm việc. Bố mẹ nó rất tự hào về cô con gái "rượu" ngày càng ngoan và chóng lớn.

  Nhưng tình cảm bố mẹ với nó bắt đầu có sự chia sẻ khi mẹ nó đẻ em bé. Nó bắt đầu ý thức được nó đã bị "ra rìa" bố mẹ chỉ  quấn quýt lo cho em bé mà lơi là sự chăm sóc nó.Nhiều lúc nó tủi thân nấp sau cánh cửa nhìn mẹ nựng em bé mà nước mắt chảy tràn.Nó làm chị cả khi mới bốn tuổi đầu.

  Khi nó bước chân vào lớp Một thì nó đã làm chị của hai đứa em rồi Bố mẹ nó phải tất tả lo đi làm nhà nước ngoài ra còn phải lo chăm sóc ba chị em nó thật là vất vả. Nó đã biết nấu cơm giúp mẹ gấp quần áo tã lót cho cả nhà rồi trông em người nó nhỏ thó mảnh khảnh so với bạn bè cùng lứa tuổi.Có một lần nó cõng thằng em thứ ba đi chơi bỗng nó vấp phải cái rễ cây hai chị em ngã nhào xuống mặt ruộng khô thằng em bụ bẫm cân nặng gần bằng nó đè lên người nó làm nó loay hoay không dậy được. Bố nó vừa đi làm về tới nơi thấy cảnh đấy xót thằng em bố nó chạy lại đỡ thằng em lên nhưng " không quên" tặng cho nó cái tát tai nổ đom đóm !

  Chiến tranh đã lan ra Miền Bắc bố mẹ nó được nhà máy cho đi sơ tán lên một tỉnh miền núi và cũng là lúc nhà nó có thêm một thằng em trai nữa.

 Máy bay của Mỹ cũng đã ném bom  khắp các Tỉnh cho dù sơ tán lên miền núi nhưng vẫn phải sơ tán vào trong khe núi.Nó đi học cấp một mà còn phải lội qua năm khúc suối ba sườn núi mới tới thung lũng có lớp học tựa lưng vào núi bên cạnh có những chiếc hầm ếch để tránh bom. Sáng đi học chiều về trông mấy đứa em nhỏ. Thỉnh thoảng nó theo lũ trẻ trong xóm lên rừng lấy củi bóc măng.Sống cùng người Tày học cùng các bạn trong lớp cũng người Tày nên nó nói tiếng Tày thông thạo. Nét mặt nó hơi buồn buồn nước da trắng trẻo.Một lần cô giáo chủ nhiệm hỏi lý lịch trích ngang của cả lớp.Khi cô hỏi : em nào là dân tộc Kinh? Nó giơ tay con bạn ngồi cạnh gạt tay nó xuống : mày là người Tày mà sao lại giơ tay ?

 Khi nó học lên cấp hai thì ba xã mới có một trường cấp hai cách nhà nó hơn bốn cây số trường gần đường quốc lộ nên nó được bố mẹ cho đi học bằng chiếc xe đạp "Vĩnh cửu" mà bố nó được nhà máy ưu tiên phân phối cho. Chiếc xe có trọng lượng gần 30 kg mà nó cân nặng " những" 27kg. Để biết đi xe đạp nó đã phải đánh đổi không biết bao nhiêu lần u đầu chân tay bầm tím . Lúc này sau lưng nó là bốn đứa em lau nhau bố mẹ nó ngoài làm việc ở nhà máy ra thì không biết buôn bán gì vả lại thời đó ai mà buôn bán thì bị quy chụp nhiều loại "mũ" lắm.

  Đến mùa phát rẫy làm nương là nó theo bố nó lên rừng vì nó lớn nhất nhà mà. Sau khi chặt cây xuống cho khô rồi đốt bố nó vót cây chọc xuống đất nó đeo cái  thạ đựng hạt lúa giống tra theo sau cái dáng loắt choắt của nó như càng nhỏ bé hơn giữa cái nương  rộng.Ngày lúa chín nó lại cùng bố cắt những bông lúa bằng cái "hèo" của người Tày bó thành từng "cum" hai bố con gánh những gánh lúa nếp rẫy vàng ươm về nhà. Mùa hè nó lại theo chúng bạn đi lấy nứa bán cho Lâm nghiệp cái biệt danh "oắt" đã được bạn bè tặng cho nó từ đó.

  Tuy vất vả vì nhà nghèo mà đông em nhưng nó vẫn học tập tốt nhiều lần nó đạt danh hiệu"Cháu ngoan Bác Hồ" của trường và của Huyện.Không những học giỏi mà nó rất tích cực tham gia hoạt động Đội nên khi nó tròn 14 tuổi đã được kết nạp vào Đoàn.

  Bước chân đi thi vào cấp ba bố nó chở nó đi bằng xe đạp trường cấp ba của huyện cách nhà nó bốn chục cây số.Thi đỗ rồi thì nó vác gạo nhà đi trọ học ba năm học xa nhà nó thương bố mẹ mà tằn tiện lắm mỗi tuần bố mẹ cho nó hai đồng mua rau mà cuối tuần nó còn dành dụm được mấy xu mua kẹo vừng về cho các em nó nữa.

 Tốt nghiệp cấp ba nó được học ôn để thi Đại học ngày nhận giấy báo điểm ai cũng tiếc cho nó chỉ thiếu có một điểm là được vào Đại học Sư Phạm. Nếu nó là người Tày thật thì nó đã được vào Đại học rồi nhưng vì nó là người Kinh nên không được ưu tiên trong khi bạn cùng lớp nó chỉ được 5-6 điểm nhưng là người dân tộc nên được vào dự bị Đại học !

 Thương bố mẹ nó bỏ ngang đi học nghề để đi làm cho bố mẹ đỡ nặng gánh vì nó. Ra nghề được ba năm thì nó lấy chồng đường chồng con của nó cũng chẳng suôn sẻ gì sáu năm sau thì đường ai nấy đi...Thương con nó nhận nuôi để chồng nó thảnh thơi đi lấy vợ khác...

 Bây giờ nó đã thành bà nội mái tóc đã hoa râm nhiều lúc nó nhớ lại ngày xa xưa bạn bè của bố mẹ nó có người nói : nhìn nó thông minh lanh lợi thế kia sau này chắc sẽ giàu có và thành đạt lắm (!)!!!



(*)Quả bòng : quả bưởi

More...